Polska Strefa Inwestycji (PSI): ulga podatkowa dla nowych inwestycji

Polska Strefa Inwestycji (PSI) to rządowy program pomocy publicznej dla przedsiębiorców, którzy realizują nowe inwestycje. Przedsiębiorca, który otrzyma decyzję o wsparciu, może nie płacić podatku dochodowego (CIT lub PIT) od dochodu z tej inwestycji, do wysokości przyznanego limitu pomocy.

Ulgę PSI często nazywa się wsparciem strefowym, bo decyzje wydają zarządzający specjalnymi strefami ekonomicznymi (SSE). W odróżnieniu od dawnego modelu SSE wsparcie nie jest ograniczone do wyznaczonych terenów: każda gmina w Polsce ma przypisaną strefę, do której składa się wniosek.

To nie jest dotacja ani konkurs. Firma nie dostaje pieniędzy, tylko korzysta ze zwolnienia podatkowego po spełnieniu warunków i uzyskaniu decyzji o wsparciu. Decyzja jest wydawana w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego, bez rywalizacji z innymi wnioskodawcami.

Ulga PSI nie dotyczy wyłącznie budowy od zera. Nową inwestycją może być również rozwój zakładu, który już działa, np. zakup nowych maszyn i urządzeń zwiększających zdolność produkcyjną. Za nową inwestycję uznaje się m.in.:

• utworzenie nowego zakładu, np. budowę hali produkcyjnej,
• zwiększenie zdolności produkcyjnej istniejącego zakładu, np. przez zakup środków trwałych takich jak maszyny i linie produkcyjne,
• dywersyfikację produkcji, czyli wprowadzenie produktów dotychczas niewytwarzanych w zakładzie,
• zasadniczą zmianę procesu produkcyjnego istniejącego zakładu.

Limit zwolnienia to koszty kwalifikowane pomnożone przez maksymalną intensywność pomocy. Intensywność wynosi od 10% do 70% kosztów kwalifikowanych i zależy od lokalizacji inwestycji oraz wielkości przedsiębiorstwa. Decyzja o wsparciu jest wydawana na 12, 14 lub 15 lat, zależnie od lokalizacji. Wartości maksymalne nie przysługują każdemu: parametry trzeba sprawdzić dla konkretnej gminy.

Przykład: firma produkcyjna inwestuje 5 mln zł w nowe maszyny i rozbudowę hali w gminie z intensywnością pomocy 50%. Limit ulgi wynosi wtedy do 2,5 mln zł zwolnienia z podatku, rozliczanego w okresie obowiązywania decyzji. Faktyczna oszczędność zależy od dochodu z inwestycji i spełnienia warunków decyzji.

Wsparcie strefowe można łączyć z innymi formami pomocy publicznej, w granicach dopuszczalnej intensywności pomocy.

Przedsiębiorca wybiera podstawę, od której liczy się wsparcie:

• Nakłady inwestycyjne: zakup gruntu, budowa lub rozbudowa budynków, maszyny i urządzenia, wartości niematerialne i prawne (licencje, patenty, know-how), a także czynsz za najem hali produkcyjnej lub magazynowej i leasing finansowy środków trwałych.
• Koszty pracy: dwuletnie koszty pracy nowo zatrudnionych pracowników związanych z inwestycją.

Z programu mogą korzystać mikro, małe, średnie i duże przedsiębiorstwa, firmy krajowe i zagraniczne, zarówno nowe, jak i te, które rozwijają działalność. MŚP oraz projekty z zakresu usług dla biznesu mają obniżone progi minimalnych nakładów. Program obejmuje m.in. poniższe rodzaje działalności, ale o kwalifikacji konkretnego projektu decydują jego rodzaj, lokalizacja i spełnienie kryteriów:

• produkcję przemysłową i przetwórstwo,
• nowoczesne usługi dla biznesu: centra usług wspólnych (SSC), BPO, centra IT, call center,
• działalność badawczo-rozwojową (R&D) i wdrożenia nowych technologii.

Kryterium ilościowe to minimalna wysokość kosztów inwestycji. Próg zależy od lokalizacji i wielkości firmy.

Kryteria jakościowe dotyczą zrównoważonego rozwoju gospodarczego i społecznego. Dla działalności przemysłowej jest ich 13, dla usługowej 12, a w zależności od lokalizacji trzeba spełnić 4, 5 lub 6 z nich. Przykładowe kryteria (to nie jest pełna lista):

• tworzenie wyspecjalizowanych miejsc pracy i stabilne zatrudnienie,
• robotyzacja i automatyzacja procesów w ramach inwestycji,
• prowadzenie działalności badawczo-rozwojowej,
• wspieranie kształcenia zawodowego i współpraca ze szkołami branżowymi,
• działalność o niskim negatywnym wpływie na środowisko.

Wniosek składa się do zarządzającego obszarem, czyli spółki zarządzającej specjalną strefą ekonomiczną przypisanej do gminy, w której powstanie inwestycja. Wniosek trzeba złożyć przed rozpoczęciem prac nad inwestycją.

Decyzja o wsparciu określa m.in. termin realizacji inwestycji, wysokość kosztów kwalifikowanych i warunki, które firma musi spełnić, aby korzystać ze zwolnienia.

• Ustawa z dnia 10 maja 2018 r. o wspieraniu nowych inwestycji (Dz.U. 2025 poz. 469).
• Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 grudnia 2022 r. w sprawie pomocy publicznej udzielanej niektórym przedsiębiorcom na realizację nowych inwestycji (Dz.U. 2022 poz. 2861 z późn. zm.).
• Rozporządzenie Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z dnia 29 sierpnia 2018 r. w sprawie ustalenia obszarów i przypisania ich zarządzającym (Dz.U. 2018 poz. 1698).